Felsefe çawa ku li heyîn, ol, exlaq, sîyaset, zanayî, zanist û hwd. vedikole û dixwaze ku bizanibe ka çavkaniya wan ji kû tên, çî ne û çawa ne, wiha jî dixwaze bizanibe ka huner çî ye, estetîk çî ye, berhema hunerî çî ye? Ji bo vê hindê jî... |
|
Utopya modeleka civakê ye ku ji aliyê ramanweran ve di hiþ de hatiye pêþnûmakirin. Pêk anîna wê ne gengaz e û modêleka civakek bêkêmasî ye, modêla civakek xiyalî ye. Hinek ramanweran, bandêra dewletên xwe rexne kirine û bi vî awayî... |
|
|
Zanayiyên der barê civaka yewnanan de, me dibin cîhana baweriya yewnan. Ola yewnanan, bi temamî oleka antropoformîst e. Di vê ola Pagan de em dibînin ku di dewsa doxmeyan de, rastiyên jiyanê hene. Ev rasteqîniyên civakê... |
|
Di dîroka ramanê de pirsgirêka têkiliya felsefe û ol, cihekî pir girîng digre. Mirov dikare bibêje ku felsefe û ol, ji roja ewilî ve bi hevdu re di nav cure bi cure ketumetbûnan de ne. Ol jî, di nav wan civakên ku derketiye holê û pêþve çûye... |
|
|
Piþtî xwendegeha Îonyayê, felsefe ji hêla lêgerîna xwezayê dûr bûye û ber bi vac "mentîqê" ve çûye. Ew rewþ di felsefeya Herakleîtos, Pythagoras û Parmanîdes de xwiya dike. Belam bi felsefeya Empedokles re... |
|
Siyaset, karê birêvebirin û sazkirina dewletê ye. Babeta felsefeya siyasetê, dewlet e. Ji serdema pêþîn ve dewlet mijara lêkolînên fîlozofa ye û fîlozof, her dem li ser bûyera dewletê rawestiyane. Ji Platon bigirin, heta Arîstoteles... |
|
|

Mirov dikare bibêje ku, di civaka ava ya pêþîn de lewn û rista ramanê, di bingeha xwe de xwediyê rûçikekê olî ye û ku di destê çîna doliwger de bûye sazîyeke birdozî. Ev doliwger jî, ji leþker û zilamên olî pêk tên. Çavkaniyên vê sazûmanê... |
|
Hindek nivîskarên hemdem yên ku li ser Budîzmê rawestiya ne û di vê navberê de hindek zanyarên navdar, ku mirov dikare ji desthilatiya wan gumanê bike, di warê girêdaniyên çînî de gihêjtine çend encamên hevnegirtî... |
|
Di civaka me de wiha te bawerkirin ku felsefe bêolîtî ye û yên ku bi felsefeyê re mijûl dibin jî, ji rê derdikevin. Çimkî felsefe tu carê qîma xwe bi zanayîyên olî nayne û li hember zanayiyên olî ên doxmatîk serî hildide. Felsefe dixwaze ku... |
|
Babeta felsefeya heyînê, heyîn e. Hemû tiþtên fizikî û ramanî, heyîn in. Di vê xalê de heyîn, dikare li derveyê hiþê "bîra, þiûra" mirov hebe û jê azad be û dikare di nav hiþê mirov de jî hebe û hebûna wê girêdayê hiþê mirovî be jî... |
|
|